CSDL Bài trích Báo - Tạp chí
Khoa Khoa học Xã Hội & Nhân Văn
101 Phương tiện liên kết chỉ con người trong truyện ngắn Nguyễn Huy Thiệp / Đặng Thị Thanh Hoa, Tào Quý Hợi // .- 2025 .- Số 7(370) .- Tr. 177-183 .- 800
Tiến hành phân chia phương tiện liên kết thành các nhóm: phương tiện liên kết chỉ giới tính, phương tiện liên kết chỉ nghề nghiệp, phương tiện liên kết chỉ bộ phận cơ thể người, phương tiện liên kết chỉ hoạt động của con người, phương tiện liên kết chỉ đặc điểm, trạng thái của con người. Đồng thời có tác dụng nhấn mạnh, làm tăng hiệu quả diễn đạt, giúp truyền tải những thông điệp sâu sắc và tạo nên những trải nghiệm đọc phong phú cho người đọc.
102 Nghĩa thái độ trong lời bài hát MV Bắc Bling dưới ánh sáng của thuyết đánh giá / Võ Duy Đức, Hà Thanh Hải, Bùi Thị Đào // .- 2025 .- Số 8(371) .- Tr. 5-13 .- 400
Tìm hiểu và phân tích các biểu hiện của nghĩa Thái độ (Attitude) trong ca từ của MV Bắc Bling, nhằm làm rõ cách người sáng tác truyền tải cảm xúc, đánh giá và quan điểm qua hệ thống từ ngữ sử dụng trong lời bài hát.
103 Sự tương ứng giữa ngữ pháp hình ảnh và ngữ pháp chức năng hệ thống (qua tư liệu tác phẩm văn học “thương nhớ thời bao cấp”) / Trần Kim Phượng, Trương Trang Nhung // .- 2025 .- Số 8(371) .- Tr. 29-40 .- 400
Phân tích những điểm giống và khác nhau giữa hai lí thuyết, với mục đích làm sâu sắc hơn con đường hình thành và phát triển của VG, giúp việc ứng dụng hai lí thuyết này để phân tích diễn ngôn đa phương thức trở nên hiệu quả hơn.
104 Phạm trù hoá phương tiện giao thông vận tải đường sắt dưới góc độ ngôn ngữ học tri nhận / Phạm Ngọc Tuấn, Lê Thị Ly // .- 2025 .- Số 8(371) .- Tr. 41-47 .- 400
Bài viết tập trung vào mục đích chứng minh rằng “tàu hỏa” là một phạm trù hoá có tâm - biên rõ ràng, mang nhiều tầng nghĩa gắn với tri thức bách khoa, nghiệm thân, trải nghiệm văn hóa, và cơ chế ẩn dụ ý niệm mang tính cá nhân và xã hội. Kết quả phân tích này góp phần khẳng định các đặc điểm ngữ nghĩa, ngữ dụng tri nhận (thuật ngữ hóa) trong phạm trù phương tiện giao thông vận tải đường sắt “tàu hỏa”.
105 Ẩn dụ ý niệm “hoa” trong thành ngữ và tục ngữ Việt Nam / Nguyễn Thị Mơ // .- 2025 .- Số 4(366) .- Tr. 127-134 .- 400
Bài viết này hướng tới việc khảo sát ý niệm Hoa với tư cách là miền nguồn. Nghiên cứu tập trung tìm hiểu có bao nhiêu miền đích được chiếu xạ bởi miền nguồn Hoa, đồng thời xác lập các ẩn dụ ý niệm để từ đó hiểu rõ hơn cách nghĩ của người Việt dựa trên ý niệm Hoa.
106 Hình thức biểu đạt và ý nghĩa của phương thức so sánh tu từ trong ngôn ngữ kể chuyện của Đỗ Bích Thúy / Đoàn Tiến Lực // .- 2025 .- Số 4(366) .- Tr. 135-145 .- 400
Dựa trên cơ sở lí thuyết về phương thức so sánh tu từ của phong cách học và khảo sát các tiểu thuyết “Chúa đất”, “Lặng yên dưới vực sâu”, “Bóng của cây sồi”, “Người yêu ơi” của nhà văn Đỗ Bích Thúy, nghiên cứu đã làm sáng tỏ sự phong phú về dạng thức biểu đạt, chức năng ngữ pháp của các biểu thức so sánh tu từ. Nghiên cứu này hướng đến miêu tả, phân tích làm rõ các hình thức biểu đạt của phương thức so sánh tu từ và ý nghĩa của chúng trong tác phẩm.
107 Ẩn dụ cấu trúc “chiến tranh là thú dữ” trong tác phẩm “mưa đỏ” của Chu Lai / Phạm Thu Hằng // .- 2025 .- Số 4(366) .- Tr. 146-153 .- 400
Bài viết khảo sát hình tượng chiến tranh qua cấu trúc ẩn dụ “Chiến tranh là thú dữ”, nhằm làm sáng tỏ cách văn học tái hiện bản chất phi nhân và bạo lực bản năng của chiến tranh hiện đại. Nghiên cứu góp phần mở rộng hướng tiếp cận phản tư trong phê bình văn học chiến tranh, đặc biệt về cơ chế diễn ngôn hợp thức hóa bạo lực và xóa nhòa nhân tính.
108 Tìm hiểu về mạng ngôn ngữ trong não bộ / Nguyễn Văn Độ // .- 2025 .- Số 5(367) .- Tr. 5-18 .- 400
Xử lí ngôn ngữ là một đặc điểm tiêu biểu của loài người. Kiến thức về cơ sở thần kinh sinh học của nó đã tăng lên đáng kể trong những thập kỉ qua. Ngôn ngữ thực sự là một công cụ cho phép con người tiếp thu kiến thức, chia sẻ những ý tưởng mới, xây dựng các mối quan hệ, đưa ra và thực hiện các yêu cầu. Những hành vi này nhất thiết đòi hỏi sự tương tác nhanh chóng và liên tục giữa quá trình xử lí ngôn ngữ và các năng lực nhận thức khác, chẳng hạn như chức năng điều hành, nhận thức xã hội và tri giác.
109 Động cơ thành ngữ Tiếng Việt: Phác thảo theo lí thuyết ngôn ngữ biểu trưng quy ước / Đặng Nguyên Giang, Đỗ Quốc Cường // .- 2025 .- Số 5(367) .- Tr. 19-25 .- 400
Thành ngữ là đơn vị biểu trưng quy ước vì chúng là các đơn vị từ vựng tinh thần và có khả năng sở hữu hai lớp nghĩa, bao gồm nghĩa đen (nghĩa thực từ) và nghĩa bóng (nghĩa biểu trưng). Bài viết thảo luận cách động cơ thành ngữ tiếng Việt được phản ánh trong Lí thuyết ngôn ngữ biểu trưng quy ước.
110 Ngữ pháp hình ảnh của G. Kress & T. Van Leeuwen và ứng dụng phân tích kênh hình trong diễn ngôn đa phương thức / Trần Kim Phượng, Hoàng Nguyễn Minh Khuê // .- 2025 .- Số 5(367) .- Tr. 26-36 .- 400
Bài viết này gồm 2 phần: (1) giới thiệu lí thuyết Ngữ pháp hình ảnh của G. Kress & T. Van Leeuwen trong công trình Reading Images: The Grammar of Visual Design (1996) và (2) ứng dụng lí thuyết Ngữ pháp hình ảnh để phân tích một số diễn ngôn flex. Từ đó góp phần khẳng định độ tin cậy và giá trị của lí thuyết này trong việc giải mã kênh hình trong diễn ngôn đa phương thức.