CSDL Bài trích Báo - Tạp chí
chủ đề: Dịch thuật
1 Khảo sát tình hình sử dụng công nghệ dịch thuật của sinh viên ngành ngôn ngữ trong thời đại 4.0 / Hoàng Thanh Hương, Lê Minh Anh, Nguyễn Mai Ngân, Phùng Khánh Linh, Phạm Thị Thuý Hường // .- 2025 .- Số 1(363) .- Tr. 61-70 .- 400
Trong bài viết này, nhóm tác giả sử dụng phương pháp điều tra bằng bảng hỏi, khảo sát tình hình sử dụng công nghệ dịch thuật của sinh viên ngành ngôn ngữ thuộc ba trường là Trường Đại học Ngoại thương, Trường Đại học Ngoại ngữ - ĐHQGHN và Trường Đại học Hà Nội. Kết quả nghiên cứu sẽ phản ánh thực trạng sử dụng, đánh giá hiệu quả sử dụng ở ba khía cạnh tính năng, hiệu suất và chất lượng bản dịch, đồng thời chỉ ra một số hạn chế khác về thiết kế của công nghệ dịch thuật. Kết quả nghiên cứu này sẽ giúp các nhà phát triển công nghệ nắm bắt thực trạng, tìm ra giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng và tối ưu hoá hiệu suất của công nghệ dịch thuật trong quá trình học tập và làm việc của người học.
2 Các phép tu từ cần khai thác trong quá trình dịch thuật / Nguyễn Đăng Sửu // .- 2024 .- Số 7(356) .- Tr. 135-147 .- 400
Dịch là một kĩ năng tổng hợp. Để chuyển dịch tốt, ngoài việc phải có kiến thức vững vàng về hai ngôn ngữ, ngôn ngữ nguồn và ngôn ngữ đích, các biên, phiên dịch viên cần phải hiểu biết sâu rộng hai nền văn hóa của hai dân tộc và phải nắm bắt và khai thác hợp lí các phép tu từ trong quá trình chuyển dịch. Trong bài viết này, chúng tôi sẽ đề cập đến các phép tu từ thường gặp và cần phải khai thác một cách hợp lí trong quá trình dạy dịch.
3 Cấu trúc trừu tượng chứa hàm ý trong tiếng Việt và vận dụng trong dịch thuật Việt - Anh / Trần Thanh Dũ // .- 2024 .- Số 11a(360) .- Tr. 60-68 .- 420
Bài nghiên cứu này nhằm khảo sát và tìm hiểu cấu trúc trừu tượng chứa hàm ý, đặc trưng ngữ dụng học của các cấu trúc này trên cơ sở khảo sát các hiện tượng cụ thể trong văn học và lời nói trong giao tiếp hàng ngày. Trên cơ sở tham khảo hướng nghiên cứu của các nhà ngôn ngữ học gần đây, bài viết xin giới thiệu một số luận điểm và hiện tượng cụ thể của cấu trúc trừu tượng chứa hàm ý trong tiếng Việt, cách chuyển dịch câu có cấu trúc trừu tượng từ tiếng Việt sang tiếng Anh.
4 Đặc điểm chữ Hán đa âm và một số vấn đề liên quan đến dịch thuật: Trường hợp chữ “单” / Vũ Thị Huế // .- 2025 .- Số 10 .- Tr.135-141 .- 400
Bài viết tập trung nghiên cứu trường hợp chữ 单 - một chữ Hán đa âm điển hình với ba âm Hán Việt (đan, thiện, thiền) và những lỗi dịch phổ biến khi chuyển ngữ sang tiếng Việt, đặc biệt trong các danh từ riêng chỉ họ. Trên cơ sở lý luận cơ bản về chữ Hán đa âm, phân tích cội nguồn hình thành chữ Hán đa âm, phân loại, đặc điểm, lỗi sai khi dịch, nghiên cứu đề xuất một số biện pháp cụ thể nhằm giúp người học giảm thiểu những lỗi sai cơ bản trong quá trình dịch thuật.
5 Mức độ tương đương dịch thuật ngữ trong “từ điển thị trường chứng khoán Anh – Việt” / Trần Thị Khương Liên // .- 2024 .- Số 352 - Tháng 4 .- Tr. 44-49 .- 400
Trên cơ sở kết quả khảo sát, bài viết đưa ra một số đánh giá về việc đảm bảo yêu cầu tương đương trong dịch thuật ngữ, cũng như đánh giá về mức độ chính xác, thống nhất của thuật ngữ thị trường chứng khoán Anh – Việt trong cuốn từ điển này.
6 Nghiên cứu phương pháp dịch từ văn hóa trong bản dịch tiếng Anh tiểu thuyết “Nỗi buồn chiến tranh” của tác giả Bảo Ninh và phản hồi của độc giả / Nguyễn Thị Thu Hướng, Vũ Thị Thùy Linh // Ngôn Ngữ & đời sống .- 2022 .- Số 10 (331) .- Tr. 39-47 .- 400
So sánh và phân tích các từ văn hóa Việt Nam trong bản gốc và bản dịch tiếng Anh tác phẩm “Nỗi buồn chiến tranh” của nhà văn Bảo Ninh thông qua 2 chiến lược dịch thuật chính là ngoại lai hóa và bản địa hóa cũng như 4 khía cạnh của từ văn hóa bao gồm các mục địa lí, dân tộc, văn hóa xã hội và tên riêng. Đồng thời, thông qua đó, đánh giá mức độ cảm nhận và thấu hiểu của độc giả.
7 Các bước dịch từ ngữ văn hóa của Newmark và ứng dụng vào dịch các từ ngữ văn hóa trong các tài liệu du lịch từ tiếng Việt sang tiếng Anh / Nguyễn Thị Thu Hà, Đoàn Thị Giang // Ngôn Ngữ & đời sống .- 2022 .- Số 10 (331) .- Tr. 48-58 .- 400
Đưa ra một cái nhìn tổng quan về việc dịch các từ ngữ văn hóa từ tiếng Việt sang tiếng Anh trong các tài liệu du lịch và giới thiệu các bước dịch của Newmark (1988) được áp dụng để dịch các từ ngữ văn hóa này.
8 Quán ngữ liên nhân và một số vấn đề về dịch thuật (Trên cứ liệu tiếng Việt và tiếng Anh) / Ngô Hữu Hoàng, Phạm Hồng Trang // Ngôn ngữ .- 2022 .- Số 8(382) .- Tr. 18-26 .- 400
Khi việc dịch thuật quán ngữ được đặt ra, vấn đề lí luận và tiếp cận phương pháp dịch quán ngữ liên nhân sao cho phù hợp nhằm đạt được tính chính xác về nội dung và tinh thần diễn ngôn cũng như sự phù hợp về văn phong dịch thuật càng là một yêu cầu bức thiết. Từ đó, bài viết dưới đây xin trình bày một số vấn đề về bản chất liên nhân của quán ngữ cũng như đề xuất một số chiến lược dịch thuật quán ngữ liên nhân từ ngôn ngữ nguồn sang ngôn ngữ đích trên cứ liệu tiếng Việt và tiếng Anh.
9 Dịch thuật và một số loại hình tương đương dịch thuật giữa tiếng Anh và tiếng Việt / Nguyễn Thị Quỳnh Hoa // Ngôn Ngữ & đời sống .- 2022 .- Số 5(325) .- Tr. 63-67 .- 400
Giới thiệu về dịch thuật, sự tương đương trong dịch thuật và các nguyên tắc dịch thuật. Phân tích và đối sánh một số loại hình tương đương dịch thuật giữa tiếng Anh và tiếng Việt, từ đó có thể ứng dụng các nguyên tắc dịch thuật phù hợp nhất.
10 Một nguyên bản, nhiều bản dịch : điều tạo ra khác biệt? / Vũ Văn Đại // Ngôn Ngữ & đời sống .- 2021 .- Tr. 3 - 11 .- 400
Trình bày cơ sở lí thuyết của nghiên cứu liên quan đến những yếu tố ảnh hưởng đến việc lựa chọn chiến lược dịch. Giới thiệu nguyên bản và các bản dịch được dung làm dữ liệu nghiên cứu. Trình bày kết quả phân tích dữ liệu và thảo luận về nguồn gốc những khác biệt giữa các bản dịch.