CSDL Bài trích Báo - Tạp chí
chủ đề: Truyện Kiều
1 Phân tích mối quan hệ “tài - mệnh” trong Truyện Kiều: Một cách tiếp cận dựa trên lí thuyết pha trộn ý niệm / Trần Thị Thanh Trúc // .- 2025 .- Số 7(370) .- Tr. 159-167 .- 800
Phân tích mối quan hệ “tài - mệnh” trong Truyện Kiều thông qua lăng kính của lí thuyết Pha trộn ý niệm. Bằng cách xem xét cách thức mà Nguyễn Du đã kết hợp các không gian đầu vào của “tài” (tài năng) và “mệnh” (số mệnh) trong không gian pha trộn, nghiên cứu nhằm làm sáng tỏ cấu trúc ý nghĩa phức tạp của tác phẩm. Mặc dù đã có nhiều công trình bàn về chủ đề “tài - mệnh” trong Truyện Kiều, vẫn còn tồn tại một khoảng trống nghiên cứu đáng kể đối với chủ đề này.
2 Ngữ vực trong Truyện Kiều của Nguyễn Du / Giã Thị Tuyết Nhung // .- 2025 .- Số 4(366) .- Tr. 3-15 .- 400
Mục đích của nghiên cứu này là khai thác và phân tích ngữ vực trong Truyện Kiều nhằm góp phần làm rõ những chiều sâu văn hóa và xã hội của Việt Nam đầu thế kỉ 19, đồng thời cung cấp những đóng góp mới cho việc áp dụng các lí thuyết ngôn ngữ học hiện đại vào việc nghiên cứu văn bản cổ điển. Bằng cách này, nghiên cứu mong muốn mở rộng phạm vi hiểu biết về tác phẩm Truyện Kiều, gợi ra một phương pháp tiếp cận mới cho việc nghiên cứu văn học cổ điển Việt Nam qua lăng kính ngôn ngữ học chức năng hệ thống, với hi vọng góp phần làm phong phú thêm sự nhận biết về ngữ vực trong giao tiếp xuyên văn hóa và liên văn hóa.
3 Ẩn dụ ý niệm tình yêu là sợi tơ trong Truyện Kiều / Trần Văn Nam // .- 2024 .- Số 9(358) .- Tr. 48-54 .- 400
Bài viết này nghiên cứu, khảo sát về một cách ý niệm hoá tình yêu của Nguyễn Du trong Truyện Kiều, cụ thể là cách ý niệm hoá tình yêu của qua hình tượng sợi tơ: xây dựng mô hình ẩn dụ ý niệm “tình yêu là sợi tơ”; chỉ ra được 32 biểu thức có chứa ẩn dụ ý niệm này và lí giải cách cách ý niệm hoá tình yêu trong đó. Qua đó, có thể thấy được các thuộc tính được chiếu xạ từ miền nguồn sợi tơ đến miền đích tình yêu được Nguyễn Du tạo dựng rất phong phú và đa dạng; cũng thể hiện sự tài tình của Nguyễn Du trong việc vận dụng những hình ảnh quen thuộc trong ca dao người Việt xưa (như sợi tơ) vào sáng tác của mình.
4 Nguyễn Du và Mĩ học của cái đẹp / Lê Ngọc Trà // Nghiên cứu văn học .- 2022 .- Số 3(601) .- Tr. 8-21 .- 800.01
Nguyễn Du tuy không có những phát biểu về nghệ thuật, nhưng có thể tiếp cận quan niệm Mĩ học từ chính những sáng tác của nhà thơ. Thông qua phân tích các tác phẩm của Nguyễn Du mà trọng tâm là Truyện Kiều, có thể thấy những khía cạnh khác nhau trong quan niệm mĩ học, quan niệm thẫm mĩ của Nguyễn Du.
5 Kim, Ven, Kieu tiếng Tiệp 1926: Bản dịch Truyện Kiều sớm thứ hai sau bản dịch tiếng Pháp / Đoàn Lê Giang // Nghiên cứu văn học .- 2021 .- Số 9(595) .- Tr. 15-20 .- 800.01
Giới thiệu về dịch giả và văn bản Kim, Ven, Kieu tiếng Tiệp Khắc. Nghiên cứu về văn bản nguồn bản dịch Kim, Ven, Kieu của A. Horký. Phân tích đoạn mở đầu và kết thúc bản dịch Kim, Ven, Kieu của A. Horký.
6 Tìm thêm ngữ cảnh cho việc tân diến Truyện Kiều của Nguyễn Văn Vĩnh / Trần Hải Yến // Nghiên cứu văn học .- 2020 .- Số 12(586) .- Tr. 28-45 .- 800.01
Nghiên cứu khảo sát các văn bản gốc, cung cấp và phân tích các tư liệu liên quan. Đặt lại các bản diễn dịch của Nguyễn Văn Vĩnh vào mạng giao kết trí thức bản địa đương thời. Bài viết này cũng góp thêm một vài ý kiến về giá trị của chúng trong sinh hoạt văn hóa thời thuộc địa và trong lịch sử diễn giải Truyện Kiều.
7 Truyện Kiều của Nguyễn Du với các nhà dân tộc chủ nghĩa ở Việt Nam đầu thế kỷ XX / Đoàn Ánh Dương // Nghiên cứu văn học .- 2020 .- Số 12(586) .- Tr. 61-70 .- 800.01
Nghiên cứu xem xét các tranh luận xung quanh Truyện Kiều, để từ đó chỉ ra tâm thái trí thức bản địa và cách thức mà họ dịch chuyển văn hóa cổ truyền vào trong tiến trình khai sinh các mô hình nhà nước hiện đại ở Việt Nam trong tình cảnh thuộc địa những năm đầu thế kỷ XX.
8 Nguyễn Du và Truyện Kiều trong đời sống văn học miền Nam trước 1975 / Trần Hoài Anh // Nghiên cứu văn học .- 2020 .- Số 12(586) .- Tr. 71-86 .- 800.01
Phân tích và tìm hiểu những nội dung cơ bản trong việc nghiên cứu Nguyễn Du và Truyện Kiều ở miền Nam giai đoạn 1954-1975 trên các bình diện như: Cuộc đời và văn nghiệp Nguyễn Du; Hoàn cảnh sáng tác và nguồn gốc Truyện Kiều; Triết lý nhân sinh trong Truyện Kiều; Tình yêu trong Truyện Kiều; Một số bình diện nghiên cứu khác về Nguyễn Du và Truyện Kiều.
9 Truyện Kiều trên sân khấu đương đại Việt Nam / Đào Thị Diễm Trang // Nghiên cứu văn học .- 2020 .- Số 12(586) .- Tr. 87-96 .- 800.01
Giới thiệu các tác phẩm sân khấu đương đại này, phân tích kỹ hai trường hợp là Múa Kiều và 4 vở kịch ngắn trong dự án “Nàng K”. Bài viết cũng cho thấy các đặc điểm cốt lõi của các tác phẩm sân khấu đương đại chuyển thể từ Truyện Kiều, từ đó thấy được ý nghĩa của công việc chuyển thể này.
10 Truyện Kiều và vấn đề chuyển thể văn hóa (trường hợp vở Ballet Kiều) / Lê Thị Dương // Nghiên cứu văn học .- 2021 .- Số 1(587) .- Tr. 51-59 .- 800.01
Dựa trên quan điểm về chuyển thể văn hóa của Linda Hutcheon để bàn về hiện tượng Truyện Kiều được chuyển thể thành môt vở ballet. Chuyển thể văn hóa được coi là một trong những phần quan trọng nhất của công việc chuyển thể, gắn với văn cảnh.